شکستگی مچ پا زمانی اتفاق می افتد که یک و یا چند استخوان مفصل مچ پا دچار شکستگی شود. این نوع شکستگی می تواند به علت وارد شدن ضربه مستقیم به پا و یا پیچ خوردن پا ایجاد گردد. شدت شکستگی استخوان مچ پا در تمامی افراد یکسان نبوده و از فردی به فرد دیگر متفاوت است. در واقع این شکستگی می تواند شامل یک ترک ریز استخوانی یا شکستگی شدید باشد و پوست شما را سوراخ کند. شکستگی استخوان مچ پا با علائم گوناگونی مشاهده می شود و بیماران در صورت مشاهده علائم این عارضه باید هر چه سریعتر به پزشک متخصص مراجعه کنند.
شکستگی مچ پا چیست؟
شکستگی مچ پا به ترک خوردگی یا شکستن یکی از استخوانهای ناحیه مچ گفته میشود که در اثر ضربه شدید، پیچخوردگی ناگهانی یا زمین خوردن اتفاق میافتد. این آسیب میتواند یک یا چند استخوان شامل درشتنی، نازکنی و استخوانهای کفپا را درگیر کند. علائم آن شامل درد شدید، تورم، کبودی و ناتوانی در ایستادن یا راه رفتن است. تشخیص دقیق با عکسبرداری و بررسیهای پزشکی انجام میشود تا نوع درمان (گچگیری، فیزیوتراپی یا جراحی) مشخص شود.
برای اطلاعات بیشتر و رزرو نوبت برای مشورت با دکتر بهنام نصیری یکی از شناخته شده ترین پزشکان ارتوپدی منطقه پاسداران تهران با شماره زیر در ارتباط باشید.
علائم شکستگی مچ پا
اگر مچ پای شما دچار ضربه و آسیب شود، ممکن است صدایی مانند شکستگی یا خورد شدن را بشنوید. به طور کلی علائم شکستگی استخوان مچ پا شامل موارد زیر می شود.
- احساس درد شدید
- کبودی
- تورم
- احساس درد در هنگام لمس مچ پا
- به سختی حرکت دادن مچ پا
- به سختی راه رفتن
- عدم تحمل وزن
- کج شدن پا
- سرگیجه
- خارج شدن استخوان از پوست
- خونریزی در صورت سوراخ شدن پوست توسط استخوان شکسته شده
دلایل رایج شکستگی مچ پا
شکستگی مچ پا به دلایل گوناگونی اتفاق می افتد که رایج ترین علل آن عبارتند از:
- چرخش ناگهانی یا پیچ خوردن مچ پا: معمولا این حالت هنگام راه رفتن و دویدن روی سطوح ناهموار و یا زمین خوردن اتفاق می افتد.
- ضربه مستقیم: برخورد به مچ پا بر اثر ضربه ناشی از تصادف یا سقوط می تواند موجب شکستگی شود.
- فعالیت های ورزشی: ورزش هایی مانند فوتبال، ژیمناستیک و بسکتبال که شامل حرکات ناگهانی و پرشی می شوند خطر صدمه به مچ پا را افزایش خواهند داد.
- استخوان های ضعیف: برخی از بیماری ها مانند پوکی استخوان موجب ضعیف شدن استخوان ها شده و خطر شکستگی را افزایش می دهند.
- سن: از آنجایی که با افزایش سن استحکام استخوان ها و انعطافپذیری آن ها کاهش می یابد، احتمال شکستگی نیز بیشتر می شود.
- استفاده نادرست از کفش: استفاده از کفش های غیراستاندارد و نامناسب می تواند سبب عدم ثبات مچ پا گردد و احتمال آسیب را افزایش دهد.
- شرایط محیطی: سطوح ناهموار و لغزنده و شرایط آب و هوایی نامناسب نیز یکی دیگر از دلایل بروز این عارضه است.
بیشتر بدانید : نیمه دررفتگی مکرر مچ پا
چگونه شکستگی مچ پا تشخیص داده می شود؟
هنگامی که با علائم این عارضه مواجه می شوید و به پزشک مراجعه می کنید پزشک نیز با توجه به شرایط شما برای تشخیص شکستگی یکی از روش های زیر را پیشنهاد خواهد کرد.
معاینه فیزیکی
بهترین دکتر متخصص ارتوپد در تهران با لمس کردن مچ پا معاینات فیزیکی را انجام می دهد. در صورتی که هنگام لمس کردن رباط پا درد داشته باشد می تواند به علت پیچ خوردگی باشد، اما اگر احساس درد در هنگام لمس استخوان ایجاد گردد احتمال این که مچ پا شکسته باشد وجود دارد. ممکن است هنگام انجام معاینات فیزیکی پزشک از بیمار بخواهد راه برود تا دامنه حرکتی او را به طور کامل بررسی نماید.
اشعه ایکس
پزشک به کمک اشعه ایکس می تواند محل دقیق آسیب وارد شده به استخوان و شدت آن را تشخیص بدهد.
عکسبرداری همراه با فشار
این تست نشان می دهد که عارضه وارد شده به استخوان احتیاج به جراحی دارد یا خیر. پزشک در این تست به مچ پا فشار وارد کرده و سپس عکسبرداری را انجام می دهد. در صورتی که مفصل باز شود بیمار به جراحی احتیاج دارد.
سی تی اسکن
با انجام تصویربرداری سی تی اسکن پزشکان به تصاویر دقیقی از محل آسیب و شدت آسیب وارد شده به مچ پا دست می یابند.
ام آر آی
تصویربرداری ام آر آی از امواج رادیویی و میدان مغناطیسی استفاده می کند تا استخوان ها و بافت های اطراف آن قابل مشاهده باشند. در تصویربرداری ام آر آی این امکان به پزشک داده می شود تا شکستگی هایی که در اشعه ایکس قابل مشاهده نیستند در ام آر آی مشاهده شوند. در این روش تصویربرداری علاوه بر شکستگی، پارگی رباط ها نیز قابل تشخیص است.
روش های درمان شکستگی مچ پا
پزشکان با توجه به شدت آسیبدیدگی مچ پا روش های درمانی متفاوتی را به بیماران پیشنهاد می کنند که شامل موارد زیر می گردد.
یخ
بیماران باید بلافاصله بعد از آسیب جهت کاهش درد و تورم از یخ استفاده کنند. لازم به ذکر است که پیش از قرار دادن یخ ابتدا اطراف پوست را با حوله پیچیده و سپس یخ را روی آن بگذارید.
استفاده از آتل و گچ
در صورت خفیف بودن شکستگی استخوان مچ پا، جهت درمان می توان از گچ یا آتل استفاده کرد. این روش درمانی سبب می گردد که استخوان در جای خود قرار بگیرد و در نهایت ترمیم شده و بهبود یابند.
استفاده از عصا
زمانی که پای بیمار با گچ و یا آتل بسته می شود نباید هیچ گونه فشاری به مچ پا وارد شود. بدین منظور بیماران باید از عصا استفاده کنند تا در هنگام راه رفتن به پای آنان فشاری وارد نگردد.
جا اندازی استخوان
در صورتی که استخوان شکسته از جای خود خارج شده باشد احتمال دارد پزشک بخواهد آن را به محل اولیه خود بازگرداند این یک روش درمانی غیر جراحی بوده و انجام آن در این وضعیت ضرورت دارد. از آنجایی که هنگام جا انداختن استخوان ممکن است بیمار درد زیادی را متحمل شود پزشک قبل از این اقدام داروهای آرامبخش یا شلکننده عضلات را تزریق خواهد کرد.
عمل جراحی
اگر آسیبدیدگی و شکستگی مچ پا شدید باشد و با آتل بستن یا گچ گرفتن بهبود نیابد در نهایت پزشک انجام جراحی را توصیه می کند. جراحان ممکن است برای بازسازی، ترمیم و تنظیم استخوان ها از پیچ، صفحات یا میله های فلزی استفاده کنند. استفاده از این تجهیزات سبب می گردد که مجددا استخوان در جای خود قرار بگیرد و هر چه سریعتر ترمیم شود.
جراحی شکستگی مچ پا؛ چه زمانی ضرورت پیدا می کند؟
معمولا جراحی شکستگی مچ پا زمانی ضرورت دارد که شکستگی بسیار شدید باشد و استخوان پا نیز جابجا شده باشد. به طور کلی در صورت جابجایی شدید استخوان ها، عدم پایداری مچ پا، آسیب به مفصل، شکستگی باز و شکستگی هایی که با درمان های غیرجراحی بهبود پیدا نمی کنند انجام عمل جراحی ضرورت دارد.
درمان شکستگی مچ پا چقدر طول میکشد؟
بهبود شکستگی استخوان مچ پا حداقل تا ۸ هفته طول می کشد. البته این امر بدان معنا نیست که بیمار در طول این ۸ هفته درد زیادی را تحمل می کند. در واقع بخش زیادی از بهبودی استخوان در اوایل شکستگی اتفاق می افتد. بافتهای استخوانی به سرعت بازسازی شده و در اطراف محل شکستگی، استخوان قوی تری را ایجاد خواهند کرد.
جمعبندی
شکستگی مچ پا یکی از مشکلاتی است که ممکن است برخی از افراد با آن مواجه شوند، اما در حال حاضر روش های درمانی گوناگونی جهت بهبود این عارضه وجود دارد. در صورت وارد شدن آسیب به مچ پا و مشاهده علائم این عارضه لازم است که در اسرع وقت به پزشک مراجعه کنید.